"Przejawy zachowań technologicznych ludzi u schyłku plejstocenu środkowego"
Dodane przez emes dnia 21 październik 2012 11:26:22
"Przejawy zachowań technologicznych ludzi u schyłku plejstocenu środkowego. Przykłady z Europy Środkowej." Andrzej Wiśniewski. Fot. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego."Przejawy zachowań technologicznych ludzi u schyłku plejstocenu środkowego" - to nowa, monumentalna książka autorstwa dr. Andrzeja Wiśniewskiego z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Dr Wiśniewski przyjrzał się schyłkowi okresu mezoplejstocenu (ok. 180 - 200 tys. lat temu). To czas, w którym część antropologów upatruje zmiany natury genetycznej u ludzi i narodziny człowieka neandertalskiego. Badacz oparł swoje rozważania o dogłębne analizy, w zasadzie jedynych zachowanych do naszych czasów zabytków z tamtego okresu - narzędzi krzemiennych. Artefakty stały się podstawą do rozważań nad tym, czy ślady zapisane w pozostałościach kultury materialnej to rezultat przeobrażeń społecznych, czy adaptacji do środowiska, a może wynik zmian natury biologicznej. >>>
Treść rozszerzona

Wrocławski archeolog o technologii sprzed 200 tys. lat

"Przejawy zachowań technologicznych ludzi u schyłku plejstocenu środkowego. Przykłady z Europy Środkowej." Andrzej Wiśniewski. Fot. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego. "Przejawy zachowań technologicznych ludzi u schyłku plejstocenu środkowego" - to nowa, monumentalna książka autorstwa dr. Andrzeja Wiśniewskiego z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego.

W obszernej pracy naukowiec próbuje odpowiedzieć na szereg kluczowych dla naukowców badających początki gatunku ludzkiego. Dr Wiśniewski przyjrzał się schyłkowi okresu mezoplejstocenu (ok. 180 - 200 tys. lat temu). To czas, w którym część antropologów upatruje zmiany natury genetycznej u ludzi i narodziny człowieka neandertalskiego.

Badacz oparł swoje rozważania o dogłębne analizy, w zasadzie jedynych zachowanych do naszych czasów zabytków z tamtego okresu - narzędzi krzemiennych. Artefakty stały się podstawą do rozważań nad tym, czy ślady zapisane w pozostałościach kultury materialnej to rezultat przeobrażeń społecznych, czy adaptacji do środowiska, a może wynik zmian natury biologicznej.

Prezentację specjalistycznych analiz materiału krzemiennego poprzedza w książce obszerny rozdział dotyczący założeń teoretycznych. W kolejnym archeolog zarysowuje aktualny stan wiedzy na temat człowieka neandertalskiego, jego zdolności manualnych, percepcyjnych i językowych. W rozdziałach stanowiących trzon książki, odnoszących się do badań nad narzędziami krzemiennymi, dr Wiśniewski podjął się również usystematyzowania specjalistycznej terminologii.

Obszerne analizy doprowadziły archeologa do kilku poważnych wniosków. Wbrew panującym opiniom badacz ustalił, że okres wczesnej fazy paleolitu środkowego nie był wcale momentem rewolucyjnych przemian w technice wykonywania narzędzi. Innowacje wprowadzano, ale zdaniem dr. Wiśniewskiego bardziej należy stwierdzić, że ówczesna technologia była kontynuacją poprzedniej. Jej poziom zaawansowania zmienił się drastycznie dopiero u schyłku środkowego i górnego paleolitu wraz z pojawieniem się w Europie człowieka współczesnego (Homo sapiens sapiens) ok. 40 tys. lat temu.

Naukowiec stwierdza również, że w obliczu nowych odkryć nie można dalej utrzymywać twierdzenia, wedle którego paleolit dolny i środkowy nie miał kultur i był formą adaptacji do środowiska.

We wstępie autor zaznacza, że książka powstała dzięki wymianom poglądów z licznymi osobami ze środowiska badaczy epoki kamienia. "Obecnie żadne opracowanie o charakterze syntetycznym nie ma szans powstania w 'wieży z kości słoniowej', dużo ważniejszą rolę od psychicznego komfortu niczym niezakłóconej pracy odgrywa bowiem możliwość konfrontacji własnych rozwiązań z opiniami innych osób" - wyjaśnia archeolog.

Książka ukazała się nakładem Wydawnictwa Uniwersytetu Wrocławskiego w serii "Studia archeologiczne".

Autor, dr Andrzej Wiśniewski jest absolwentem Uniwersytetu Wrocławskiego. Studiował etnografię i archeologię. Główne kierunki zainteresowań odnoszą się do problematyki technologii, wykorzystywanych przez ludzi w paleolicie na terenie Europy Środkowej oraz strategii przyżyciowych i procesów społeczno-kulturowych, charakterystycznych dla grup człowieka archaicznego i człowieka współczesnego anatomicznie. Odrębną dziedzinę jego działalności stanowi geoarcheologia, w tym między innymi poznanie procesów formujących stanowiska otwarte oraz relacje pomiędzy ludźmi oraz środowiskiem przyrodniczym i klimatem.

Źródło: PAP - Nauka w Polsce